Nihilizm Ne Demek Felsefe

tarafından
29
Nihilizm Ne Demek Felsefe

Felsefeye ilgili kişiler, Nihilizm ne demek felsefe ile ilgili araştırmalar yapmaktadır. En özet haliyle nihilizm, genel olarak kabul görmüş bütün değerlerin reddi olarak tanımlanmaktadır. Bu değerler arasında dünyevi ve uhrevi idealler, sosyal yaşam biçimleri, kültür ve ahlaki normlar bulunur. Nihilistler, rasyonel ve maddi olmayan her şey ile mesafelidir, bu değerlere karşı şüpheci yaklaşırlar. Nihilizm altında yatan öz, dini görüşün ve buna bağlı aşkın değerlerin tanınmasının yerini bilimin aldığı bir düşüncedir.

Budist ve Hindu felsefesine yakın karakteristik özellikler gösteren Nihilizm, yoğun karamsarlıklar barındırır. Üçünün birtakım ortak özellikleri vardır. İçinde yaşadığımız dünya ilkesel gerçeklikten yoksundur çünkü spesifik bir adı ve biçimi yoktur. Istırap içeren yanılsama oluşmasına göre adlandırma yapılmaktadır. Bu nedenle insanın, hayvanın ya da var olan her şeyin yaşaması anlam ve amaçtan yoksundur. Bu düzen sonsuz bir ardışık doğum ve ölümden başka bir şey değildir. İnsanın kurtuluşu hayattan kurtuluş olarak görülmektedir.

Nihilizm sadece inkardan ibaret değildir. Nihilizm dendiğinde felsefi, toplumsal, kültürel ya da politik tercih ima edilmektedir. Friedrich Nietzsche‘ye göre Nihilizm aktif ve pasif olarak ikiye ayrılmaktadır. Modern anlamda nihilizmi daha iyi kavrayabilmek adına onun epistemoloji, etik ve metafizik açısından değerlendirmesini kaliteli bir şekilde yapmak gerekmektedir ve evrim sürecinin dününü, bugünü ve bunun çeşitli tezahürlerinin derinlemesine incelenmesi lazım gelmektedir. Bu bağlamda varlığı inkâr, ölümün reddi ve hatta barışın reddine kadar gidebilmektedir. İşte nihilizm etiği tam da bundan ibarettir.

Nihilizme genel bir şekilde bakıldığında, kamu ahlakının eksikliklerini belirtmek, insanın “insanlık” kavramını yeniden düşünmek ya da yeni ahlak modelleri önermek ve bunlardan tamamen bağımsız olarak ahlakı kökten reddeden radikal boyutlardaki eleştiresini görmek mümkündür. Bunlardan sadece ikincisinin nihilizme atfedilmesine rağmen Nihilizm hepsini kapsamaktadır. Felsefi paradokslar içeren eleştirel akım her halükârda genel bir reddedişe sabitlenir. Fakat tam bu noktada radikal boyuttaki eleştirel ve bunun sonucuna gelen inkâr, aslında her defasında yeniden düşünmeyi doğurur. Paradoksal nitelik kazanmasının sebebi de tam olarak budur.

Hukuki nihilizm, “toplumsal örgütlenmenin yararlı bir kurumu olarak hukuka olan inancın aşınmasıdır”. Hem ulusal hem de uluslararası bir nitelik gösterebilen hukuki (yasal) nihilizm, düşünürler tarafından iyi ya da kötü olarak adlandırılır ve bir tartışma konusunu oluşturmaktadır. Hukuki Nihilizmin ana ifade biçimleri şu şekilde sıralanmıştır:

  • Geçerliliği olan kanuni yasa ve fiillerin kasti ihlali
  • Yasal olarak yapılan düzenlemelere karşı genel kitlesel uyumsuzluk.
  • Birbirini devre dışı bırakan çelişkili ve birbirini dışlayan eylemler.
  • Meşruiyetin yerine siyasi, ideolojik veya pragmatik çıkar sağlama.
  • Her tabakada bulunan yürütme güçleri arasındaki sınıfsal çatışmalar.
  • Spesifik olarak onur, şeref, haysiyet, mülkiyet, yaşam gibi temel insan hakların ihlali.